Jaarverslag 2009 gepubliceerd

3 juni 2010
Het jaarverslag 2010 (PDF) is gepubliceerd. Dit verslag bevat een overview van gebeurtenissen van het afgelopen jaar en een overzicht van de belangrijkste wetenschappelijke resultaten. Het jaarverslag beschrijft het werk van alle groepen binnen het instituut en bevat gegevens over financiering en wetenschappelijke output in de appendix.

 Het instituut Rijnhuizen vierde haar 50-jarig bestaan met een speciaal seminar. Tijdens dit event werd het jubileumboek “Hittebarrière - Vijftig jaar plasmafysica bij FOM-Rijnhuizen” gepresenteerd. In 2009 werd ook besloten de afdeling Fusion Phyics op te splitsen in twee afdelingen: (High Temperature) Fusion Physics onder leiding van de nieuwe HRU Tony Donné en Plasma Surface Interaction onder leiding van Jürgen Rapp. Een aantal nieuwe medewerkers is aangetrokken om de nieuw opgerichte groepen te leiden.

Onderzoeksprogramma's

Het nieuwe FOM-programma FP-120 onderzoekt de eigenschappen van hoge temperatuur fusie plasma's en past actieve stabilisatie van het plasma met microgolven toe. Het instituut ontving een SenterNovem EOS-NEO grant voor onderzoek aan goedkope metaaloxide halfgeleiders voor fotoconversie, in nauwe samenwerking met de Technische Universiteit Delft.

CP3E, het nieuwe IPP, zal de plasmafysica en fotochemie onderzoeken van multilaagsystemen die worden blootgesteld aan de extreme foton- en plasmaflux die in de uiteindelijke praktische toepassing optreden. Het programma bevat een FOM EUV-laboratorium op de lokatie van ASML research. Het ITER-NL consortium, waar Rijnhuizen aan deelneemt, ontving 8 miljoen Euro uit de FES-gelden om door te gaan met bouwen aan een sterke inbreng van het Nederlandse bedrijfsleven en onderzoek aan ITER.

Facilities

De nieuwe FELICE beamline van de infrarood vrije-elektronenlaser FELIX is operationeel en gelijktijdig gebruik van de FELIX en FELICE beamlines is nu routine. De moleculaire bundel opstelling van FELICE is in gebruik en de zeer gevoelige FTICR massa specrometer wordt in de zomer van 2010 in gebruik genomen.

In Magnum-PSI is op 18 juni 2009 het eerste plasma opgewekt, een mijlpaal in het projekt. Geavanceerdere plasmabronnen worden ontwikkeld op het voorloper-experiment Pilot-PSI.

Op vrijdag 10 juli nam de permanente delegatie van Rijnhuizen in Jülich afscheid van de TEXTOR-tokamak. Onderzoekers van Rijnhuizen deden sinds eind jaren '90 onderzoek in Jülich. Toekomstige samenwerking van de twee instituten binnen het nieuwe TEC zal zich richten op plasma-wand-onderzoek met de lineaire plasma experimenten Magnum-PSI (Rijnhuizen) en JULE-PSI (Jülich).

Aanstellingen en awards

In 2009 verliet Niek Lopes Cardozo Rijnhuizen om een voltijd hoogleraarschap aan de Technische Universiteit Eindhoven op te nemen en daar een nieuwe masteropleiding over fusietechnologie op te starten. Niek werd ook benoemd tot nieuwe voorzitter van de Raad van Bestuur en van het Uitvoerend Bestuur van FOM. Jos Oomens werd benoemd tot hoogleraar Action Spectroscopy aan de Universiteit van Amsterdam. Anouk Rijs ontving de Athena en FOm/v fellowships. Een van de EFDA Fusion Fellowships werd toegekend aan post-doc onderzoeker Jan Willem Blokland. PhD-student Jonathan Citrin ontving de Weizmann Institute science prize voor zijn master thesis. Tim Tsarfati won tenslotte de eerste FOM Valorisation Chapter award voor zijn proefschrift en trad aan als valorisation officer bij FOM Rijnhuizen. Hij zal mogelijke toepassingen van het wetenschappelijk onderzoek bij Rijnhuizen onderzoeken.