NEVAC-artikelprijs voor Stein van Eden

March 30th 2017

Promovendus Stein van Eden uit het DIFFER-fusieprogramma krijgt de prijs voor het beste NEVAC-artikel 2017 uitgereikt. In het blad van de Nederlandse Vacuümvereniging beschrijft Van Eden een bolometer om de energie te bepalen die een fusieplasma in de vorm van licht uitstraalt. Tijdens de NEVAC-dag op 12 mei bij DIFFER in Eindhoven wordt de prijs persoonlijk aan Stein overhandigd.

In het prijswinnende artikel Stralingsenergie meten in een fusiereactor beschrijft Stein van Eden hoe hij bij het Princeton Plasma Physics Laboratory (PPPL, VS) met onderzoekers van ORNL (VS) en NIFS (Japan) een InfraRood-Video-Bolometer (IRVB) ontwikkelde. Bolometrie is een reeks technieken om de stralingsenergie van plasmalicht te meten.
Uit het juryrapport: "Het artikel is vlot geschreven en begrijpelijk voor een breed publiek. Verder bevat het een uitgebreide beschrijving van de praktische problemen om de gevoelige IRVB aan te sluiten op het grillige vacuüm in de fusiereactor."

Doorontwikkeld voor Nederlands gebruik

Tijdens Van Eden's bezoek aan PPPL werkte hij ook mee aan het opzetten van een nieuw weerstands-bolometersysteem voor de het lokale fusie-experiment NSTX-U. "Mijn rol bestond uit het testen van de oude weerstands-bolometers en het uitvoeren van kalibraties. Juist deze taak bleek ontzettend handig achteraf: terug bij DIFFER heb ik een dergelijk systeem ontwikkeld samen met onze technische afdeling."

Van Eden's promotieonderwerp is het concept van een vloeibare beschermlaag voor de zwaar belaste wand van fusiereactoren. "Met een goede bolometer kunnen we bepalen hoeveel energie er wordt opgenomen en uitgezonden door het dunne damplaagje direct boven de vloeibare wand. Momenteel staat 'onze' bolometer stralingsenergie te meten in DIFFER's experiment Magnum-PSI!"

Ontwerp van de InfraRood-Video-Bolometer (links) uit het NEVAC-artikel. Een dun platina folie absorbeert licht van het plasma door een pinhole. Een infraroodcamera meet de temperatuurveranderingen op het folieoppervlak (rechts - credit: M.L. Reinke), waaruit vervolgens de invallende stralingsterm is te berekenen.

NEVAC prijs

De NEVAC-prijs wordt elk jaar uitgereikt voor het beste Nederlands- of Engelstalige artikel dat is ingezonden naar het blad van de Nederlandse Vacuümvereniging NEVAC wil met de prijs stimuleren dat jonge wetenschappers op een heldere manier schrijven over hun werk en de vacuümtechniek die ze daarbij gebruiken. De prijs bestaat uit een geldbedrag van €1.000,- en wordt uitgereikt door een jury die de artikelen beoordeelt op onder meer leesbaarheid, wetenschappelijk en technisch niveau en het gebruik van illustraties.